Trái cây xuất khẩu những mặt tốt và xấu

Bộ NN&PTNT cho biết, khi hội nhập TPP, xuất khẩu trái cây của Việt Nam được thụ hưởng các cam kết về hàng rào thuế và phi thuế quan nên cơ hội cho trái cây góp mặt ở nhiều thị trường là rất lớn. Tuy nhiên, trên trường quốc tế luôn có quy định nghiêm ngặt về chất lượng sản phẩm, không khi nào lơi lỏng và cũng không thể châm chước.

Những rào cản xuất khẩu trái cây

Các chuyên gia cho rằng, trái cây Việt Nam nhiều năm nay không thoát ra khỏi vòng luẩn quẩn: nông dân trồng tự phát, phun xịt thuốc vô tội vạ, phụ thuộc vào thương lái và thị trường Trung Quốc. Nếu các doanh nghiệp xuất khẩu đáp ứng được đơn hàng, vượt qua các rào cản thì sẽ có thị trường ổn định, đơn hàng tốt.

Những rào cản xuất khẩu trái cây
Những rào cản xuất khẩu trái cây

Theo Phòng Kiểm dịch thực vật (Cục BVTV), rào cản hữu hình quy định kiểm dịch đối với thực vật cũng gây khó khăn cho việc xuất khẩu trái cây. Do địa lý tự nhiên và khí hậu khác nhau nên thành phần các loài sinh vật gây hại được kiểm dịch thực vật đặc biệt chú ý, nhiều quốc gia cũng kiểm tra chặt chẽ hơn. Các nước này, có yêu cầu kiểm dịch thực vật là trái cây tươi phải được chiếu xạ hay xử lý hơi nước nóng trước khi nhập khẩu. Mục đích để ngăn chặn những loại dịch hại nguy hiểm có khả năng đi theo các sản phẩm xuất khẩu vào trong nước nhập khẩu.

Bởi vậy, nhiều mặt hàng trái cây tươi từ các nước nhiệt đới bị đưa vào danh mục cấm tại một số quốc gia như Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ, Australia. Đây là thách thức rất lớn đối với nông sản Việt Nam nói chung trong quá trình tiếp cận, thâm nhập những thị trường này.

Lần gần đây nhất, trước khi xuất khẩu vào thị trường Mỹ, vải thiều được chăm sóc đúng quy trình, đảm bảo chất lượng, kèm theo được chiếu xạ tại Trung tâm chiếu xạ ở TP Hồ Chí Minh. Trước đó, Việt Nam đã xây dựng bản đồ chiếu xạ với chi phí 0,6-1 USD/kg sản phẩm. Đây là khâu cuối cùng để quả vải lên đường sang sang các thị trường khó tính.

Theo tham tán thương mại Việt Nam tại Các tiểu vương quốc Ả Rập (UAE) cho hay, tiềm năng cho trái cây Việt tại thị trường này rất lớn vì đây là cửa ngõ đưa hàng vào các nước Trung Đông và châu Phi. Đây cũng là thị trường rất dễ tính với hàng rào kỹ thuật và yêu cầu về an toàn vệ sinh thực phẩm không quá khó khăn. Tuy nhiên rào cản lớn nhất lại là chi phí vận chuyển quá cao.

Bộ NN&PTNT cũng cho biết, xuất khẩu rau quả tại thị trường Ấn Độ gặp nhiều rủi ro vì phải chấp nhận phương thức thanh toán trả sau. Ngoài ra, khách hàng Ấn độ thanh toán dạng gối đầu dẫn tới tình trạng, khi khách hàng không tiêu thụ được hàng, doanh nghiệp không thu được tiền.

Đối với thị trường rất lớn quen thuộc là Trung Quốc thì gần đây một số doanh nghiệp nước này đã yêu cầu các doanh nghiệp xuất khẩu rau quả Việt Nam phải cung cấp các chứng từ xác nhận doanh nghiệp nằm trong danh sách đã được Bộ đăng ký gửi cho sang thì mới được thông quan. Thực chất, quy định đăng ký nêu trên đã có từ tháng 7/2009, song đến nay vẫn chưa thực hiện và chưa hề có yêu cầu tăng thêm kiểm tra.

SHARE